Tımar Sistemi Nedir?

Tımar Sistemi Nedir?

14 ile 16 yy arasında uygulanan tımar sistemi nedir ve ne amaçla yapılmıştır soruları özellikle tarihe ilgi duyanlar için merak uyandırıcıdır. Tımar sistemi ne demek sorusunun cevabı aslında oldukça kolay anlaşılabilirdir. Osmanlıda tımar veya dirlik sistemi olarak bilinen sistem askeri ve idari bir temele dayanmaktadır. Hem devlet hemde dirlik sahipleri için mükemmel bir düzen oturtulmuştur. Tımar adı verilen arazilerin Osmanlı’da hizmet yapan devlet adamları ve askerlere tahsis edilmesi durumudur. Selçuklu ’da bu sisteme “ikta” adı verilmektedir. (Vikipedi)

Selçukluların ’da uzun süre kullandığı bu sistemde her türlü ayrıntı düşünülerek yapılmıştır. Tımar olarak verilen yerler devlete ait olsa da işletme hakkı ve geliri dirlik sahibine verilmiştir. Böylelikle hem topraklar işlenmiş hem asker para kazanmış hemde taşrada devlet otoritesinin tam anlaşılması sağlanmıştır. Tımar sisteminin ilk adımları Osman Bey zamanın ’da atılmış olsada tam anlamıyla uygulanmasına 1.Murat devrinde başlanmıştır. Osmanlı’da tımar sistemi oldukça uzun bir süre boyunca kullanılarak olumlu sonuçlar alınmasına vesile olmuştur. Fakat yaşanılan olumsuzluklar bu sistemin 2. Murat zamanında kaldırılmasına sebebiyet vermiştir.

Tımar Sistemi Ne Demek?

Merkezi otoritenin güçlenmesinde oldukça önemli bir yere sahip olan tımar sisteminde köylülerde çalışmıştır.

  • Köylüler devlete ödemesi gereken vergiyi tımar sahiplerine ödeyerek hem çalışıp hem kazanıyor hemde evine ekmek götürebiliyordu. Bu şekilde tımar sahipleri kendi maaşlarını kolaylıkla alabiliyor ve akabinde “cebelü” adı verilen askerleri yetiştirebiliyorlardı.
  • Bu süreç içerisinde tam anlamıyla zincir oluşmuş ve devlet için gerekli otorite sağlanmıştır. Tımar sistemini faydaları hem devlet hemde halk acısından oldukça fazla olmuştur.  
  • Tımarlı sipahiler olarak bilinen askerler yetiştiriliyor ve savaş zamanında savaşa katılabiliyorlardı.
  • Devlet herhangi bir ücret ödemeden kendilerine sağdık askerleri yetiştirirken aynı zamanda tımar sahipleri yaptıkları işten para kazanıyordu.
  • Muazzam bir düzenin parçası olmasına karşın bu durum bir takım olumsuzlukların doğmasına da neden olmuştur.
tımar sistemi

Tımar Sistemi Ne Zaman Ve Neden Bozulmuştur?

Tımar sistemi Osmanlı devleti içerisinde oldukça uzun süre kullanılan bir sistem olmuştur. Refah döneminin hakim olduğu zaman dilimi içerisinde hiçbir sıkıntı oluşmadan süreç devam etmiştir. Fakat 17.yy’da yaşanılan ekonomik sıkıntılarla birlikte devletin işlevini yerine getirememesi durumu ile karşılaşılmıştır. Buna bağlı olarak tımar sisteminde aksaklıklar görülmüş ve akabinde yavaş yavaş tımar sisteminden uzaklaşılmıştır. 17.yy teknolojisi içerisinde köylülerin tarla ekip biçmesi yeterli gelmemeye ve bu durum devlete yük olmaya başlamıştır.

Bu yazıyı da sevebilirsiniz: GSM Nedir?

Öyle ki gerek ticaret gerekse sanayi devrimi ile birlikte tımar sisteminin eski ve durağan bir sistem olduğu kanısına varılmıştır. Sistemin kendini geliştirememesinden kaynaklı  çıkan sorunlara bağlı olarak sipahilere de ihtiyaç azalmıştır. Gelişen ateşli silahların kullanılmasını bilmeyen sipahiler dönemin gerisinde kaldığı için savaşlara katılmaları uygun bulunmamış ve yetiştirilmelerine devam etmek gereksiz görülmüştür. Tımar sisteminin resmi olarak kaldırılması 1839 yılında Tanzimat Fermanı ile gerçekleştirilmiştir.

Nedir kategorisi yazıları ile gündemde olan ve genel tüm konular hakkında bilgi sahibi olabilirsiniz.

Tımar Sistemi Ne Demektir?

Tımar sistemi Osmanlı Döneminde yaygın olarak uygulanmakta olan bir toprak işleme sistemidir. Özellikle 14. Ve 15. Yy. İçerisinde çok büyük faydaları olmuştur. Toprak işleme ve Ordu sistemini birleştirmesi ile dönemin en inovatif sistemleri arasında yer alır.

Tımar Sistemi Nasıl İşler?

Tımar sistemi, toprak işleme hakkı verilen kişilerin, toprak gelirlerinin bir kısmı ile orduya asker yetiştirmesi temeline dayanır. Bu nedenle hem üretim hem de ordu sistemini düzenli olarak desteklediği için çok önemli bir sistemdir.

Tımar Sistemi Neden Bitti?

Tımar sistemi düzenli olarak fayda sağlamakta iken, tımar toprakları nakit vergiler karşılığında tekel kişilere verilmiştir. Bu nedenle tekeli elinde bulunduran kişiler toprak işleyenlerden sürekli yükselen vergiler talep etmekteydi. Bu nedenle sistemin sonu gelmiş oldu.

Nedir hakkındaki bir önceki yazımız olan ile de ilgilenebileceğinizi düşünüyoruz.
[Toplam: 1 Ortamala: 5]
Nedir
Gösterilecek yorum yok.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir